MARKETING BẮT ĐẦU TỪ GỐC - P1

MARKETING BẮT ĐẦU TỪ ĐÂU?

Nếu bạn mới bắt đầu học Marketing, có thể bạn đã từng rơi vào tình trạng này:

Bạn mở Google và tìm “Marketing là gì?”

Sau đó là:

“Marketing học những gì?”
“Marketing gồm những mảng nào?”
“Digital Marketing là gì?”
“Content Marketing là gì?”
“Chạy quảng cáo Facebook có phải làm Marketing không?”

Càng tìm hiểu, bạn càng thấy Marketing có quá nhiều thứ phải học.

Và rồi câu hỏi quan trọng nhất xuất hiện:

Nếu bắt đầu từ con số 0, Marketing thực sự nên bắt đầu từ đâu?

Theo tôi, đây là một câu hỏi quan trọng hơn rất nhiều so với việc học công cụ nào trước.

Bởi vì Marketing không bắt đầu từ Facebook Ads. Không bắt đầu từ Content. Cũng không bắt đầu từ việc học thật nhiều thuật ngữ.

Marketing bắt đầu từ việc hiểu doanh nghiệp đang bán gì, bán cho ai và vì sao khách hàng nên lựa chọn sản phẩm đó.

Một trong những sai lầm phổ biến nhất của người mới là tìm ngay một công cụ để học.

Ví dụ:

• Học chạy quảng cáo Facebook.
• Học Google Ads.
• Học TikTok.
• Học SEO.
• Học Content.
• Học thiết kế.
• Học AI.

Những kỹ năng này đều có giá trị.

Nhưng nếu chỉ học công cụ mà chưa hiểu Marketing, bạn rất dễ rơi vào tình trạng:

Biết làm nhưng không biết mình đang làm để làm gì.

Bạn có thể chạy một chiến dịch quảng cáo rất đẹp.

Có thể viết một bài content rất hay.

Có thể kéo hàng nghìn lượt truy cập về website.

Nhưng nếu sản phẩm không phù hợp với khách hàng, định vị không rõ ràng, thông điệp không đúng hoặc mục tiêu kinh doanh sai thì tất cả những hoạt động đó vẫn có thể không tạo ra kết quả.

Vì vậy, nếu mới bắt đầu, đừng vội hỏi:

“Tôi nên học Facebook Ads hay SEO trước?”

Hãy hỏi:

“Marketing đang giải quyết bài toán gì cho doanh nghiệp?”

Đó mới là điểm bắt đầu.

Ở góc nhìn đơn giản nhất, doanh nghiệp có một sản phẩm hoặc dịch vụ và cần đưa sản phẩm đó đến đúng khách hàng.

Nhưng giữa sản phẩm và khách hàng có rất nhiều câu hỏi:

• Khách hàng là ai?
• Họ thực sự cần gì?
• Vấn đề nào khiến họ sẵn sàng trả tiền?
• Họ đang lựa chọn sản phẩm dựa trên điều gì?
• Đối thủ đang cung cấp những gì?
• Doanh nghiệp có lợi thế nào?
• Vì sao khách hàng nên chọn mình?
• Nên nói điều gì với khách hàng?
• Nên tiếp cận họ ở đâu?
• Khi nào nên tiếp cận?
• Làm thế nào để biến sự quan tâm thành hành động mua?

Marketing nằm trong chính những câu hỏi đó.

Vì vậy, có thể hình dung Marketing theo một chuỗi rất cơ bản:

Business → Market → Customer → Strategy → Communication → Execution → Result

Tức là:

Doanh nghiệp → Thị trường → Khách hàng → Chiến lược → Truyền thông → Triển khai → Kết quả

Nếu chưa hiểu những phần đầu mà đã nhảy thẳng vào phần cuối, bạn rất dễ làm Marketing theo kiểu “có gì làm nấy”.

Trước khi tìm khách hàng, hãy hiểu doanh nghiệp.

Doanh nghiệp đang bán sản phẩm gì?

Sản phẩm đó tạo ra giá trị gì?

Doanh nghiệp kiếm tiền như thế nào?

Mục tiêu hiện tại là gì?

Đang cần:

• Tăng doanh thu?
• Tăng khách hàng mới?
• Tăng nhận diện thương hiệu?
• Ra mắt sản phẩm?
• Mở rộng thị trường?
• Tăng tỷ lệ khách hàng quay lại?

Đây là những câu hỏi rất cơ bản nhưng lại thường bị bỏ qua.

Ví dụ, một doanh nghiệp có thể nói:

“Chúng tôi cần Marketing.”

Nhưng “cần Marketing” chưa phải là một mục tiêu.

Nếu đi sâu hơn, có thể họ đang gặp một trong những vấn đề sau:

Có sản phẩm nhưng ít người biết.

Có nhiều người biết nhưng ít người quan tâm.

Có nhiều người quan tâm nhưng ít người mua.

Có khách hàng nhưng chi phí để có một khách hàng quá cao.

Có doanh thu nhưng thương hiệu không tạo được lợi thế dài hạn.

Mỗi vấn đề lại cần một cách tiếp cận Marketing khác nhau.

Vì vậy:

Marketing không nên bắt đầu bằng câu hỏi “làm gì?”, mà nên bắt đầu bằng câu hỏi “doanh nghiệp đang cần giải quyết vấn đề gì?”

Sau khi hiểu doanh nghiệp, cần nhìn ra bên ngoài.

Đó là thị trường.

Một sản phẩm tốt không có nghĩa là chắc chắn sẽ bán tốt.

Thị trường có thể đã có rất nhiều đối thủ.

Khách hàng có thể chưa có nhu cầu.

Hoặc nhu cầu có nhưng sản phẩm hiện tại chưa giải quyết đúng vấn đề.

Có thể thị trường đang thay đổi.

Có thể hành vi khách hàng đã khác trước.

Có thể mức giá không phù hợp.

Có thể doanh nghiệp đang cố bán một thứ mà khách hàng không thực sự coi là ưu tiên.

Do đó, người làm Marketing cần quan sát:

Thị trường đang có những ai?

Khách hàng đang lựa chọn như thế nào?

Đối thủ đang nói gì?

Khoảng trống nào chưa được đáp ứng tốt?

Xu hướng nào đang thay đổi nhu cầu hoặc hành vi khách hàng?

Đây là lý do nghiên cứu thị trường là một phần rất quan trọng của Marketing.

Đây có lẽ là phần mà người làm Marketing phải dành rất nhiều thời gian để tìm hiểu.

Bởi vì khách hàng không mua sản phẩm chỉ vì doanh nghiệp nói rằng sản phẩm đó tốt.

Khách hàng mua khi họ cảm thấy:

“Sản phẩm này phù hợp với vấn đề của mình.”

Vì vậy, đừng chỉ dừng ở việc mô tả khách hàng bằng:

• Nam/nữ
• Bao nhiêu tuổi
• Thu nhập bao nhiêu
• Sống ở đâu
• Nghề nghiệp gì

Những thông tin đó hữu ích, nhưng chưa đủ.

Marketing cần đi sâu hơn.

Khách hàng đang gặp vấn đề gì?

Họ đang mong muốn điều gì?

Điều gì khiến họ lo lắng?

Điều gì khiến họ chưa mua?

Họ đang dùng giải pháp nào?

Họ tìm kiếm thông tin ở đâu?

Ai có ảnh hưởng đến quyết định của họ?

Và quan trọng nhất:

Tại sao họ phải lựa chọn sản phẩm của bạn thay vì một lựa chọn khác?

Khi bắt đầu đặt những câu hỏi này, bạn đã bước từ việc “làm Marketing” sang tư duy Marketing.

Hãy thử tưởng tượng trên thị trường có 10 doanh nghiệp cùng bán một sản phẩm.

Tất cả đều nói:

• Sản phẩm chất lượng.
• Giá tốt.
• Dịch vụ chuyên nghiệp.
• Uy tín.
• Tận tâm.
• Chính sách tốt.

Nếu tất cả đều nói giống nhau, khách hàng sẽ dựa vào đâu để lựa chọn?

Đó là lúc Marketing phải trả lời câu hỏi:

Doanh nghiệp khác biệt ở đâu?

Sự khác biệt này có thể đến từ:

• Sản phẩm.
• Giá.
• Chất lượng.
• Dịch vụ.
• Trải nghiệm.
• Công nghệ.
• Hệ thống phân phối.
• Thương hiệu.
• Hoặc một giá trị đặc biệt mà đối thủ chưa làm tốt.

Nhưng có một điểm cần lưu ý:

Khác biệt không có nghĩa là cố nghĩ ra một thứ thật lạ.

Một sự khác biệt có giá trị phải là thứ:

Doanh nghiệp có khả năng cung cấp + khách hàng thực sự quan tâm + đối thủ khó thay thế hoặc sao chép trong ngắn hạn.

Đây là nền tảng để đi đến những khái niệm như Positioning và USP mà chúng ta sẽ nói kỹ hơn ở những bài tiếp theo.

Khi đã hiểu doanh nghiệp, thị trường và khách hàng, Marketing mới bắt đầu bước vào phần chiến lược.

Lúc này mới cần trả lời:

Chúng ta muốn đạt được điều gì?

Chúng ta sẽ tập trung vào nhóm khách hàng nào?

Muốn khách hàng nhớ đến thương hiệu như thế nào?

Thông điệp chính là gì?

Sử dụng kênh nào?

Ngân sách bao nhiêu?

Triển khai trong bao lâu?

Đo lường bằng chỉ số nào?

Đây chính là phần giúp Marketing không trở thành một danh sách các hoạt động rời rạc.

Bởi vì:

Facebook Ads, TikTok, SEO, Content, Event, KOL, Email Marketing...

chỉ là công cụ và kênh triển khai.

Chúng không phải bản thân chiến lược.

Khi chiến lược đã rõ, chúng ta mới đi vào triển khai.

Ví dụ:

• Viết Content.
• Làm Video.
• Chạy quảng cáo.
• Làm SEO.
• Xây dựng Website.
• Tổ chức Event.
• Làm Social Media.
• Triển khai Email Marketing.
• Hợp tác KOL/KOC.
• Xây dựng cộng đồng.

Đây là phần mà nhiều người nhìn thấy nhất khi nói về Marketing.

Nhưng thực tế, đây chỉ là một phần của cả bài toán.

Một chiến dịch quảng cáo có thể rất đẹp.

Một video có thể đạt hàng triệu lượt xem.

Một bài viết có thể đứng top Google.

Nhưng câu hỏi cuối cùng vẫn là:

Nó có giúp doanh nghiệp đạt mục tiêu hay không?

Nếu bạn đang bắt đầu từ con số 0, tôi không khuyên bạn học tất cả mọi thứ cùng lúc.

Hãy đi theo một trình tự đơn giản:

Bước 1: Hiểu Marketing

Nắm được Marketing là gì và Marketing đóng vai trò gì trong hoạt động kinh doanh.

Bước 2: Hiểu Business

Hiểu doanh nghiệp kiếm tiền như thế nào và Marketing phục vụ mục tiêu kinh doanh ra sao.

Bước 3: Hiểu Market

Học cách nhìn thị trường, đối thủ, xu hướng và cơ hội.

Bước 4: Hiểu Customer

Học về khách hàng mục tiêu, nhu cầu, hành vi và insight.

Bước 5: Học STP

Segmentation – Targeting – Positioning.

Đây là nền tảng quan trọng để hiểu cách doanh nghiệp lựa chọn thị trường và định vị mình.

Bước 6: Học Strategy

Biết cách xây dựng chiến lược Marketing thay vì chỉ triển khai từng hoạt động riêng lẻ.

Bước 7: Học Execution

Sau khi có nền tảng, hãy bắt đầu đi sâu vào các kỹ năng như:

SEO, Content, Social Media, Performance Marketing, Email Marketing, Event...

Bước 8: Học Measurement

Cuối cùng là biết đo lường.

Marketing tạo ra bao nhiêu?

Chi phí bao nhiêu?

Khách hàng đến từ đâu?

Tỷ lệ chuyển đổi thế nào?

Hoạt động nào hiệu quả?

Hoạt động nào nên dừng?

Đó mới là lúc Marketing gắn được với Business.

Nếu bạn mới bắt đầu học Marketing, đừng cố nhớ hàng trăm thuật ngữ.

Hãy nhớ một nguyên tắc:

Đừng bắt đầu bằng việc hỏi “Tôi phải làm gì?”

Hãy bắt đầu bằng việc hỏi “Tôi đang giải quyết bài toán gì?”

Khi bài toán đã rõ, bạn mới biết mình cần nghiên cứu gì.

Khi hiểu khách hàng, bạn mới biết cần nói gì.

Khi có chiến lược, bạn mới biết nên làm gì.

Và khi triển khai, bạn mới biết cần đo lường điều gì.

Marketing vì thế không phải là việc làm thật nhiều hoạt động.

Marketing là quá trình kết nối đúng sản phẩm với đúng khách hàng bằng một cách tạo ra giá trị cho cả khách hàng và doanh nghiệp.

11. Marketing từ gốc sẽ bắt đầu từ đâu?

Tôi tạo Marketing từ gốc với một mục tiêu:

Nói về Marketing từ nền tảng đến thực tế.

Không chỉ nói: “Marketing là gì?” mà quan trọng hơn là:

“Vì sao doanh nghiệp cần nó?”

“Khi nào nên sử dụng nó?”

“Triển khai như thế nào?”

“Và cuối cùng nó tạo ra giá trị gì?”

Trong những bài tiếp theo, chúng ta sẽ lần lượt đi qua những nền tảng quan trọng như:

• Marketing là gì?
• Marketing và Sales khác nhau thế nào?
• Marketing Strategy là gì?
• Marketing Plan là gì?
• Marketing Funnel là gì?
• Customer Insight là gì?
• Target Customer là gì?
• STP trong Marketing là gì?
• Positioning là gì?
• USP là gì?
• Từ Insight đến Big Idea được hình thành như thế nào?

Sau đó, tôi sẽ đi sâu hơn vào những vấn đề thực tế mà doanh nghiệp thường gặp khi làm Marketing.

Đặc biệt là Marketing cho SME và những bài toán Marketing trong bất động sản – lĩnh vực mà tôi đã có nhiều năm trực tiếp làm việc.

Bởi vì cuối cùng, học Marketing không phải để thuộc nhiều thuật ngữ.

Học Marketing là để nhìn một bài toán kinh doanh và biết phải bắt đầu từ đâu.

MKT TỪ GỐC

Marketing, bắt đầu từ nền tảng.